Is het exclusief B.T.W. of excl. b.t.w. of exclusief btw?
Twee bekende schrijfregels
Schrijf korte zinnen. Altijd. Dat is de bekendste schrijfregel en een tweede, vrij bekende is: schrijf afkortingen uit. Net zoals dat je getallen tot twintig altijd uitschrijft. Alleen wat gebeurt er als je aan deze tweede regel houdt? Precies! Dan is de kans groot dat je regel één overtreedt en ellenlange zinnen krijgt. Wat nu? Onderaan deze blog deel ik een tabel met veelvoorkomende afkortingen en geef ik je een aantal woorden die deze afkortingen uitstekend vervangen.
Gebruik jij ze weleens: afkortingen? Afkortingen maken het lezen van een tekst vaak moeilijker. Ik begin maar direct met mijn beste tip: gebruik geen afkortingen in je teksten. Want als jouw lezer de afkorting niet kent dan is de kans groot dat hij afhaakt. Afkortingen, ook de bekende zijn vaak door één woord te vervangen. Zo kan je t.b.v. prima vervangen door ‘voor’. Zo zorg je ervoor dat de tekst begrijpelijk én prettig leesbaar is.
Bij voorkeur: altijd uitschrijven.
Afkortingen in een titel
Veel afkortingen zijn namelijk helemaal niet zo algemeen bekend als dat de schrijver vaak denkt. Neem nou deze kop die ik net even van de site van de rijksoverheid plukte: ‘VWS werkt samen met RIVM, GGD en externe experts aan CoronaMelder’
Wat staat hier nou? Zo’n titel kan problemen veroorzaken bij de lezer. Is deze titel fout? Nee, dat niet. Waarom niet? Omdat het een titel betreft en je anders een zeer lange titel krijgt en dat is onwenselijk.
Dit leest niet echt lekker, kijk maar:
“Het Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS) werkt samen met Rijksinsitituut voor Volksgezondsheid en Milieu (RIVM), Gemeenschappelijke Gezondheidsdienst (GGD) en externe experts aan CoronaMelder”.
Persoonlijk had ik voor een andere titel gekozen maar fout is het niet. Omdat in de 1e zin van de alinea eronder de afkortingen direct uitgelegd worden. “CoronaMelder wordt gemaakt in opdracht van het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS).’
Dikke tip voor jouw teksten: het is dus verstandig om de 1e keer dat je de afkorting gebruikt deze uit te schrijven en de te gebruiken afkorting tussen haakjes weer te geven.
Zo gebruik je afkortingen in een titel
Echt HEMA
Hoe zit het dan met bekende namen en hun afkortingen? Moet ik die ook volledig uitschrijven? Nee, sterker nog: ze zijn juist handig, doordat iedereen ze kent. Voorbeelden: NOS, KLM en horeca (hotel, restaurant, café). Ook algemeen bekende afkortingen van zelfstandige naamwoorden kun je gewoon gebruiken. Denk hierbij aan tv, wc en pc. En zo zijn er nog honderden acroniemen. In onze dagelijkse taal zitten een heleboel afkortingen verwerkt die we als volledige woorden zien. Deze acroniemen zijn zo ingeburgerd dat het gek is als je ineens thuis zegt: ‘joe, ik ga ff naar de Hollandsche Eenheidsprijzen Maatschappij Amsterdam’. Ze zien je al gaan. Lekker lang tv-spotje wordt dat ook: ‘Echt Hollandsche Eenheidsprijzen Maatschappij Amsterdam.’ 🙂
Deze twee afkortingen worden het vaakst fout geschreven
Zodra een afkorting leidt tot vaagheid gebruik de afkorting dan niet. Waarom zet je überhaupt ‘t.a.v.’ op het postadres? Het is de postbode vast wel duidelijk dat de brief voor de geadresseerde bestemd is. Er bestaan verschillende soorten afkortingen (verkorte schrijfwijzen). Google er gerust eens op.
Hier even de belangrijkste schrijfwijzen van de woorden die ik het vaakst verkeerd geschreven zie. Het is mbo zonder punten. Rondom opleidingen geldt: geen punten, kleine letters. Het is mbo, hbo, wo et cetera. Dus geen M.B.O. of MBO. Het betreft een opleiding en dat betekent geen punten en kleine letters. Het is dus mbo en niet M.B.O. of MBO.
Is het exclusief 21% BTW, exclusief 21% B.T.W. of exclusief 21% btw?
Je schrijft dus ook exclusief en niet ‘excl.’. Uitschrijven is het devies. Het woord btw is een lastige, omdat dit de uitzondering op de regel is. Als stelregel mag je nemen: ‘zodra een afkorting ingeburgerd is, mag je deze ook als schrijfwijze hanteren en dan is het zonder punten en hoofdletters’. Nu is het al lang terug dat ik iemand hoorde zeggen: ‘dat kost u … euro exclusief 21% belasting over de toegevoegde waarde’. Om die reden schrijf je niet BTW maar btw en b.t.w. of B.T.W. zijn dus ook beide onjuist. Waarom? Naast btw schrijven we dus ook cv en cao.
Wil je tarieven vermelden op je website of op je menukaart? De enige juiste schrijfwijze is exclusief 21% btw.
Uitschrijven goed voor vindbaarheid in zoekmachines
Het uitschrijven van een afkorting is niet alleen goed voor de lezer, maar ook voor de vindbaarheid van jouw tekst in zoekmachines. Als je bijvoorbeeld een artikel schrijft over afkortingen in de Nederlandse taal: wel of niet afkortingen gebruiken. Dit zijn alternatieve woorden voor afkortingen. Dan ben je nu vindbaar op het woord afkortingen, als ik dat afkort tot afk. dan vindt Google deze blog niet. Snap je?
Hoe zit het met afkortingen in Whatsapp en andere social-mediakanalen?
In Whatsapp worden ook enorm veel afkortingen gebruikt. Hiervoor gelden weer hele andere regels maar toch wel interessant om ook met je te delen. Een appje van mijn hippe (geen hip woord meer, I know) 15-jarige nichtje moet ik tegenwoordig echt even ontcijferen. Natuurlijk wil ik graag weten wat zij aan mij appt. Alles begint met je inleven in de ander als je een relatie sterker wilt maken daarom dit lijstje. Voor jou en ieder ander die communiceert met jongeren in de leeftijdscategorie 12- tot 18-jarigen. Stuur ze dit lijstje maar even door. Bij deze beloof ik: ik laat haar dit lijstje regelmatig aanvullen zodat ik wij blijven werken aan onze missie: ‘relaties sterker maken!’
Whatsapp-taal
Met deze woorden kan je afkortingen vervangen.
Ik zet de meest gebruikte voor je op een rij. Heb je zelf nog een goede toevoeging? Laat het weten. Zo helpen we elkaar. Met deze woorden vervang je n.a.v., a.d.h.v. en i.v.m. Afkortingen vervangen door andere woorden? Het kan:
a.d.h.v. = aan de hand van, met of door
i.v.m. = in verband met of door
i.s.m. = in samenwerking met of samen met
d.w.z. = dat wil zeggen of dus
d.m.v. = door middel van, door of met
m.a.w. = met andere woorden of dus
t.z.t. = te zijner tijd of later
t.a.v. = ter attentie van, ten aanzien van/voor of over
e.e.a. = een en ander of dit alles
n.a.v. = naar aanleiding van, na of vanwege
m.b.t. = met betrekking tot of over
t.o.v. = ten opzichte van of tegenover
Mis je afkortingen? Wil je voor meer afkortingen een alternatief, laat het weten in de comments.
Naschrift (PS)
Natuurlijk zijn er uitzonderingen die de regel bevestigen. Mijn tip: volg geregeld een training bij ons.
#helderschrijven #afkortingen #schrijven #trainingen #opfriscursusnederlands #nederlands #helderetaal #schrijfvaardigheid #schrijftips #whatsapptaal #afkorting #schrijfhelder #leesbaarschrijven #afkortingen #exclusiefbtw #blog #schrijftips #foutloosschrijven #communicatiehelden #trainingen #allesiscommunicatie
Communicatiehelden helpt professionals slimmer communiceren. Niet met de zoveelste losse training, maar met compacte leergangen en maatwerktrajecten waarin leren door training in kleine groepen, opdrachten én reflectie via persoonlijke coaching samenkomen. Door deze unieke combinatie verandert gedrag blijvend.
Vanuit Amersfoort begeleiden we met plezier en passie teams, professionals en organisaties in communicatie, samenwerking en leiderschap. Praktisch, persoonlijk en altijd gericht op blijvend resultaat.
Gemiddeld beoordeeld met een 4.8 Google Review
Kies uit 5 compacte leergangen of ga voor maatwerkVoor professionals en teams in Nederland
Slimmer communiceren. Voor echte gedragsverandering.
Contact
Aan de slag met
feedback geven en ontvangen
professioneel presenteren
communicatie en samenwerking
assertiviteit en grenzen aangeven
leiderschap en teamontwikkeling
timemanagement en prioriteiten stellen
AI op de werkvloer met ChatGPT en Copilot